เช็กเลข อย. อาหารเสริมให้ตรงสินค้า และรู้ว่าเลขบอกอะไรได้บ้าง

เลขสารบบอาหารคืออะไร

ผลิตภัณฑ์อาหารที่แสดงเครื่องหมาย อย. ใช้เลขสารบบอาหาร 13 หลัก ซึ่งเป็นคนละรูปแบบกับเลขทะเบียนยาและเลขจดแจ้งเครื่องสำอาง การเห็นเลขยาวบนภาพโฆษณาจึงยังไม่พอ ต้องรู้ว่าเลขนั้นเป็นของผลิตภัณฑ์ประเภทใด และค้นในหมวดที่สอดคล้องกัน

สำหรับอาหารเสริมให้เริ่มจากข้อความชื่ออาหารและเลขบนฉลากภาษาไทย อย่านำเลขทะเบียนของโรงงาน ใบรับรองระบบการผลิต หรือเลขเอกสารโฆษณามาใช้แทนเลขสารบบของสินค้าตัวนั้น เอกสารแต่ละชนิดตอบคนละคำถาม แม้ผู้ขายจะแสดงไว้ในภาพเดียวกัน

อ้างอิง อย.: คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการตรวจสอบข้อมูลผลิตภัณฑ์สุขภาพ

เตรียมข้อมูลให้ครบก่อนค้น

ขอภาพที่อ่านข้อความได้และเป็นสินค้าสูตรเดียวกับที่เลือกซื้อ เก็บชื่อเต็ม ชื่อสูตร เลขสารบบ ชื่อผู้ผลิตหรือผู้นำเข้า และภาพบรรจุภัณฑ์ ถ้าตัวอักษรไม่ชัด ควรถามร้านแทนการคาดเดาตัวเลข เพราะเลขผิดเพียงหลักเดียวอาจให้ผลค้นหาคนละรายการหรือไม่พบข้อมูล

แนะนำให้บันทึกวันตรวจด้วยเมื่อใช้ข้อมูลเพื่อเปรียบเทียบสินค้า การตรวจหนึ่งครั้งเป็นข้อมูล ณ เวลานั้น ไม่ใช่การเฝ้าติดตามสถานะตลอดไป ถ้าสินค้าเปลี่ยนสูตร ผู้ผลิต หรือฉลาก ควรตรวจข้อมูลอีกครั้ง ไม่ใช้ผลค้นหาจากภาพที่ส่งต่อกันมานานโดยไม่ทราบวันที่

• ภาพฉลากครบและอ่านเลขได้
• ชื่อผลิตภัณฑ์กับสูตรตรงตัวเลือกซื้อ
• ชื่อผู้ผลิตหรือผู้นำเข้า
• วันที่ตรวจและหน้าผลค้นหาที่เกี่ยวข้อง

อ้างอิง อย.: ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและคำโฆษณาที่ควรตรวจสอบ

ค้นผ่านช่องทางทางการ แล้วเทียบรายละเอียด

เข้าเว็บไซต์สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เลือกเมนูตรวจสอบผลิตภัณฑ์ และเลือกหมวดอาหาร จากนั้นค้นด้วยเลขหรือชื่อผลิตภัณฑ์ตามช่องที่ระบบเปิดให้ใช้ การเข้าจากเว็บไซต์หน่วยงานช่วยลดความเสี่ยงจากหน้าค้นหาที่ทำเลียนแบบหรือภาพผลค้นหาที่ร้านจัดทำเอง

เมื่อได้ผล ให้เทียบชื่ออาหารและข้อมูลผู้รับอนุญาตที่ระบบแสดงกับฉลากทีละรายการ รวมถึงอ่านสถานะและหมายเหตุ อย่าหยุดที่จำนวนผลค้นหาหรือเครื่องหมายถูก หากชื่อใกล้เคียงแต่เป็นอีกสูตรหนึ่ง ให้ถือว่ายังไม่ยืนยันจนกว่าจะตรวจข้อมูลที่ตรงกันได้

อ้างอิง อย.: คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการตรวจสอบข้อมูลผลิตภัณฑ์สุขภาพอย.: ระบบตรวจสอบการอนุญาตผลิตภัณฑ์

ไม่พบข้อมูลหรือชื่อไม่ตรง ควรทำอย่างไร

ลองตรวจตัวเลขและหมวดที่เลือกอีกครั้งก่อน หากยังไม่พบ ให้ขอภาพฉลากใหม่และคำชี้แจงจากผู้ขาย เก็บลิงก์ร้าน ภาพสินค้า และรายละเอียดที่ไม่ตรงไว้ประกอบการสอบถามหน่วยงาน การไม่พบอาจมีหลายสาเหตุ จึงไม่ควรประกาศว่าสินค้าปลอมทันทีจากความผิดพลาดในการค้นครั้งเดียว

ในขณะเดียวกันก็ไม่ควรตีความว่าระบบค้นมีปัญหาแล้วซื้อโดยข้ามข้อสงสัย ถ้าร้านไม่ให้ข้อมูลหรือส่งแต่ภาพโฆษณาแทนฉลาก การชะลอการซื้อช่วยให้มีเวลาตรวจได้ครบ หากสงสัยการแอบอ้างหรือผลิตภัณฑ์ไม่ปลอดภัย ใช้ช่องทางติดต่อและร้องเรียนที่ระบุบนเว็บไซต์ อย.

อ้างอิง อย.: ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและคำโฆษณาที่ควรตรวจสอบอย.: คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการตรวจสอบข้อมูลผลิตภัณฑ์สุขภาพ

ค้นเจอเลขแล้ว ยังมีเรื่องที่ต้องตรวจต่อ

ฐานข้อมูลการอนุญาตไม่ได้ตรวจสินค้าแต่ละชิ้นที่อยู่ในมือเรา การคัดลอกเลขของสินค้าอื่นหรือการนำบรรจุภัณฑ์มาเลียนแบบจึงเป็นเหตุผลที่ต้องพิจารณาผู้ขาย แหล่งซื้อ สภาพซีล ฉลาก และข้อมูลล็อตร่วมกัน ถ้าพบความผิดปกติ อย่าใช้เพียงผลค้นเลขมาอธิบายว่าทุกอย่างปลอดภัยแล้ว

อีกเรื่องคือคำกล่าวอ้าง ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยารักษาโรค คำว่าได้รับอนุญาตกับคำว่ารักษาได้เป็นคนละประเด็น หากโฆษณาชวนหยุดยา รับรองผลแน่นอน หรือใช้ภาพก่อนหลังแทนข้อมูลที่ตรวจสอบได้ ควรแยกคำโฆษณานั้นออกจากผลค้นเลขสารบบ

อ้างอิง อย.: ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและคำโฆษณาที่ควรตรวจสอบอย.: ระบบตรวจสอบการอนุญาตผลิตภัณฑ์

เก็บหลักฐานให้ตรวจย้อนกลับได้

ก่อนสั่งซื้อ บันทึกตัวเลือกสูตรและขนาดบรรจุ รวมทั้งหน้าร้านและผลตรวจที่เกี่ยวข้อง เมื่อสินค้ามาถึงให้เทียบกับข้อมูลที่เก็บไว้ หากของที่ส่งมาเป็นคนละสูตรหรือมีฉลากต่างกัน ควรติดต่อร้านผ่านช่องทางที่มีประวัติการสนทนา และใช้กระบวนการของแพลตฟอร์มตามเงื่อนไขที่มี

ข้อมูลเลขสารบบในหน้าสินค้าของเว็บไซต์เปรียบเทียบควรใช้เป็นจุดเริ่มต้นสำหรับตรวจต่อ ไม่ใช่คำรับรองสถานะล่าสุดในฐานทะเบียน การเลือกซื้อยังต้องรวมข้อมูลส่วนประกอบ วิธีใช้ ความเสี่ยงกับยาหรือสุขภาพ และหลักฐานที่รองรับเป้าหมายของตนด้วย

• เก็บภาพฉลากกับใบสั่งซื้อให้สัมพันธ์กัน
• ตรวจสภาพสินค้าเมื่อได้รับก่อนเริ่มใช้
• หากมีข้อสงสัย ให้แก้ข้อสงสัยก่อนตัดสินจากส่วนลด